Nowy model działania Centrów Zdrowia Psychicznego (CZW) wejdzie w życie w 2027 roku, a pilotażowy okres zakończy się w grudniu 2026 roku.
Od stycznia 2027 roku model, który był testowany w programie pilotażowym, stanie się świadczeniem gwarantowanym, określonym w rozporządzeniu o psychiatrii i leczeniu uzależnień.
W IV kwartale 2026 roku odbędą się konkursy, podczas których CZW zostaną włączone na stałe do systemu gwarantowanych świadczeń, co stanowi kluczowy krok w transformacji polskiej psychiatrii.
Centra Zdrowia Psychicznego zapewniają pomoc osobom dorosłym, które zmagają się z problemami psychicznymi, w następujący sposób:
- natychmiast i adekwatnie do potrzeb,
- bezpłatnie, dzięki finansowaniu z NFZ,
- dostępnie przez całą dobę,
- bez konieczności skierowania czy wcześniejszego umawiania wizyt.
Zakres wsparcia w CZP obejmie m.in.:
- świadczenia ambulatoryjne, takie jak porady i sesje,
- leczenie w oddziale dziennym lub całodobowym,
- wsparcie zespołu leczenia środowiskowego w domu pacjenta.
W punkcie zgłoszeniowo-koordynacyjnym (PZK) pacjenci mogą:
- porozmawiać ze specjalistą,
- uzyskać wsparcie w trudnych sytuacjach,
- dowiedzieć się o najlepszej formie pomocy.
Nowy model opieki psychiatrycznej ma na celu poprawę jakości leczenia, z naciskiem na dobro pacjenta oraz osiągalność konkretnych efektów zdrowotnych. System będzie premiował takie wskaźniki jak:
- skrócenie czasu oczekiwania na pierwszą poradę,
- sprawne objęcie pacjenta opieką po hospitalizacji,
- kompleksowość świadczonych usług.
Wprowadzone zmiany mają zapewnić stabilność i przewidywalność opieki, a pacjenci będą mieli prawo do wyboru miejsca leczenia. Zgodnie z założeniami, pełen dostęp do świadczeń w CZP ma być osiągnięty do 2029 roku.
Pomoc w kryzysie psychicznym
Pacjenci w kryzysie psychicznym lub potrzebujący pomocy mogą zgłaszać się na leczenie finansowane przez NFZ. W sytuacjach nagłych mogą skorzystać z:
- Centrum Wsparcia dla osób dorosłych w kryzysie psychicznym poprzez:
- telefon 800 70 2222 (bezpłatna pomoc dostępna 24/7),
- czat internetowy,
- e-mail: porady@centrumwsparcia.pl,
- stronę internetową: centrumwsparcia.pl,
- numer alarmowy 112.
- Numer alarmowy pogotowia ratunkowego 999,
- najbliższą izbę przyjęć szpitala posiadającego oddział psychiatryczny,
- szpitalny oddział ratunkowy (SOR).
W kryzysowych sytuacjach można również skorzystać z całodobowego wsparcia emocjonalnego pod numerem 116 123 oraz strony 116sos.pl.
Podstawa prawna
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 kwietnia 2018 r. w sprawie programu pilotażowego w Centrach Zdrowia Psychicznego (Dz.U. 2018 poz. 852),
- Obwieszczenie Marszałka Sejmu z dnia 14 czerwca 2024 r. w sprawie jednolitego tekstu ustawy o ochronie zdrowia psychicznego (Dz.U. 2024 poz. 917).