W ostatnim czasie odnotowano nowe próby wyłudzeń, w których przestępcy podszywają się pod instytucje finansowe, w tym Narodowy Bank Polski, i powołują się na rzekome „procedury bezpieczeństwa”. W opisanych działaniach wykorzystywane są płatności natychmiastowe, ale w różnych wariantach – i żaden z nich nie jest związany z realnymi procedurami banków ani NBP.
Trzy scenariusze oszustwa
- „Instrukcja technicznego przeniesienia środków” – oszuści namawiają ofiarę do wygenerowania w aplikacji mobilnej kodu do płatności natychmiastowej i przekazania go rzekomemu „operatorowi bezpieczeństwa”. W praktyce pozwala to przestępcom natychmiast przejąć pieniądze.
- „Instrukcja wpłaty środków na rachunek zastępczy” – ofiara ma udać się do bankomatu lub wpłatomatu i wpłacić gotówkę z użyciem usługi szybkiej płatności mobilnej. Skutkiem jest przekazanie środków na konto kontrolowane przez przestępców.
- „Instrukcja wpłaty środków w bitomacie” – sprawcy nakłaniają do wypłacenia pieniędzy z rachunków bankowych, a następnie do wpłaty gotówki w bitomacie z wykorzystaniem przekazanego kodu QR. Prowadzi to do zakupu kryptoaktywów i ich transferu na portfel kontrolowany przez oszustów.
Uwaga!
Banki, w tym Narodowy Bank Polski, nie proszą klientów o przenoszenie środków ani o wpłaty na „rachunki zastępcze”, „techniczne” czy „bezpieczne”, a także o podawanie kodów przez telefon. Tego typu prośby należy traktować jako próbę oszustwa.
Jak się chronić?
- Nie wykonuj operacji finansowych pod presją czasu – wywoływanie pośpiechu to częsta metoda stosowana przez oszustów.
- Nie wierz w komunikaty o „incydentach bezpieczeństwa”, które mają wymuszać natychmiastowe przelewy lub wpłaty.
- Nie przenoś pieniędzy na „rachunki zastępcze”, „techniczne” ani „bezpieczne” – banki nie działają w taki sposób.
- Nie wpłacaj pieniędzy do bitomatów na polecenie osób trzecich.
- Jeśli podejrzewasz próbę przestępstwa lub doszło do oszustwa, niezwłocznie skontaktuj się ze swoim bankiem i złóż zawiadomienie w jednostce Policji.
FinCERT.pl – Bankowe Centrum Cyberbezpieczeństwa ZBP – to jednostka operacyjna działająca w ramach Zespołu Bezpieczeństwa Banków Związku Banków Polskich. Zajmuje się gromadzeniem, analizą i przekazywaniem – w sektorze bankowym oraz we współpracy z organami ścigania i innymi instytucjami – informacji o możliwych zagrożeniach i incydentach o charakterze przestępczym, które uderzają w bezpieczeństwo banków lub ich klientów.